Thứ Năm, 10 tháng 1, 2013

Hành Trình Trường Sơn (5)


...

Phần 5: Hà Tĩnh - Quảng Trị

Ra khỏi con đường Trường Sơn Tây, nhiều cảm xúc mãnh liệt dâng trào trong lòng chúng tôi, nhưng chỉ một khoảnh khắc sau khi lắng lại, cơn đói mới trở về gọi tên. Lúc này là đã 4h chiều và chúng tôi vẫn chưa ăn gì kể từ bữa sáng ở Khe Sanh, chúng tôi rẽ vào đường Tỉnh Lộ 2B đi ra QL1 và ngó quanh tìm một quán ăn, đi mãi chẳng thấy quán xá gì, đành rẽ vào một cái quán bên đường, không biết bán gì. Bà chủ quán đon đả mời chúng tôi vào quán nhưng cũng cảnh báo rằng bà chẳng còn gì, ngoài cháo. Đói bụng, lại mệt nên chúng tôi cứ vào tìm chỗ rửa mặt cái đã, tôi hỏi bà chủ quán, bà có cháo gì, cháo gà hay cháo sườn. Bà nói bà chỉ có cháo bột thôi. Tôi thầm nghĩ, chắc là cháo gói, như kiểu mì gói vậy, thôi thì chỉ còn hơn trăm cây là về nhà rồi, làm tạm gói cháo cũng được. Chúng tôi gọi 3 tô cháo bột. Và đó là một quyết định sáng suốt chưa từng có, vì tô cháo bột mà bà nói thực chất là một tô kiểu như bánh canh, với sợi bánh canh dai kiểu miền trung, nước dùng xương được nấu với tôm và thịt viên. Đó là bữa ăn ngon đến nỗi chúng tôi hầu như đã định kêu thêm 3 tô nữa, nếu không vì bữa tối mà gia đình đang chờ chúng tôi ở Hà Tĩnh.

“Chứ đi mô rồi cũng nhớ về Hà Tĩnh”, Cẩm Xuyên, Hà Tĩnh là quê ngoại tôi, nơi tôi được sinh ra và sống nhiều năm tuổi thơ ở đó. Ba tôi là thương binh miền nam được chuyển ra điều trị ở hậu phương lớn miền bắc sau 1968 còn mẹ tôi công tác ở một bệnh viện dã chiến ở Hà Tĩnh, đó là một mối tình kinh điển thời chiến và tôi được sinh ra trong mưa bom bão đạn những ngày đất nước sắp thống nhất, tên của tôi là sự ghép nối giữa Hà Tĩnh và Phú Yên, sau này chúng tôi cũng thống nhất là các con, cháu, chắt, chút, chít… của tôi đều sẽ lót chữ Hà trong tên của chúng, như một nhắc nhở về mảnh đất tình nghĩa này: Hà Tĩnh, là nơi lòng tôi luôn muốn trở về.


Vượt 135km từ Quảng Bình, đường đẹp như mơ, cái đèo Ngang danh tiếng giờ chỉ còn là một cái hầm ngắn và bữa cơm hội ngộ gia đình ở Cẩm Xuyên làm chúng tôi đi nhanh hơn ước tính. Chúng tôi được chào đón bởi các Cậu, Mự, Dì, Dượng và những người anh em họ, cùng bữa cơm thịnh soạn với rượu trắng quê hương. 



Có rất nhiều câu hỏi dành  cho chúng tôi, nhưng không ai hỏi tại sao chúng tôi lại chọn Trường Sơn, cũng như khi được biết chúng tôi muốn đi thăm Đồng Lộc vào sáng hôm sau, cả gia đình đã nhất trí sẽ cùng đi. Bạn Kiên, bạn Hà Nội đồng hành Trường Sơn đã chia tay chúng tôi sau bữa tối, bắt chuyến xe đêm đi Hà Nội để trở về nhà, từ đây, hành trình trở về chỉ còn hai vợ chồng tôi.

Sáng sớm hôm sau chúng tôi thăm Ngã Ba Đồng Lộc, một trọng điểm đánh phá của máy bay Mỹ ở đầu tuyến đường Hồ Chí Minh huyền thoại, nơi mà để bảo đảm thông xe cho con đường, có 10 cô gái TNXP của Hà Tĩnh đã hy sinh anh dũng trong cùng một ngày. Sự hy sinh của mười cô gái TNXP trẻ măng ở Đồng Lộc đã dâng lên sự tiếc thương vô hạn, không những ở quê hương mình mà cả trong lòng những người lính đã từng hành quân qua ngã ba máu lửa này.





Ngã ba Đồng Lộc được cả nước tưởng nhớ với một tượng khu tượng đài và nhà tưởng niệm rất lớn, ngoài ra, các cô gái TNXP hy sinh năm xưa được lấy làm biểu tượng hy sinh của lực lượng TNXP cả nước nói chung và một nhà tưởng niệm những TNXP đã hy sinh được xây dựng to lớn và trang trọng ở ngã ba Đồng Lộc.




Trong khói hương tưởng nhớ và tiết trời mùa đông với cái lạnh 13 độ, chúng tôi không thể cầm nước mắt. Các cô linh thiêng chắc sẽ ấm lòng trước hàng đoàn người từ khắp nơi đến thăm các cô, những cô gái sống mãi tuổi hai mươi với đất nước này.








Buổi trưa, sau khi thắp hương cho ông bà ngoại tôi và thăm nhà ông Cậu, chúng tôi được gia đình thết đãi một bữa thịt dê Hương Sơn thật xôm tụ, bữa cơm rất vui vì các Cậu Mự, các Dì Dượng và hầu hết các anh chị em của tôi đều đến, vừa chào mừng vừa chia tay đứa con từ miền nam vừa trở về quê hương lại sắp sửa chuẩn bị quay xe ngược vào nam. 





Tôi định bụng sẽ uống ít rượu để còn cầm lái vì đường QL 1 cũng là một thử thách mà bạn Thắm chưa có trải nghiệm, nhưng tôi đã không thể, vừa vui vừa xúc động trước tình cảm quê hương, gia đình làm tôi say mềm. Chia tay gia đình ở Hà Tĩnh, tôi lên xe và ngủ một giấc trong khi bạn Thắm một mình lái xe trong cơn mưa mịt mù chở tôi hòa vào dòng xe cộ tấp nập trên quốc lộ 1 trở về.

Chúng tôi được anh Lê Đức Dục, nhà báo đất Quảng Trị, đón ngay khi vừa qua khỏi sông Bến Hải cầu Hiền Lương. Anh mời chúng tôi về nhà, thết đãi một bữa tối thịnh soạn với lẩu gà nấu nấm ăn với bún và thịt ba rọi quay ăn cơm, phải nói là chị vợ anh Lê Đức Dục thật đảm đang, khéo léo và nhiệt tình hiếm có. Chưa kịp hồi tỉnh sau bữa rượu chia tay lúc trưa ở Hà Tĩnh, tôi đã được anh Lê Đức Dục đãi rượu đã đời, đầu tiên là rượu ngô chánh hiệu do anh đem về từ Hà Giang, rồi đến Chivas rượu tây cay nồng, và cuối cùng anh nói, bây giờ đến tiết mục chính, một chai Vodka Ba Lan 40 độ hình viên đạn pháo cỡ 75mm độc đáo được dành riêng để đãi khách phương xa đến thăm vùng đất bom đạn Quảng Trị này.





Chúng tôi ngồi uống rượu và nói chuyện. Thật thú vị và cảm động khi bạn đến thăm một vùng đất nổi tiếng anh hùng và được một nhà báo thổ thần của vùng đất đó đãi rượu và kể chuyện. Chúng tôi nói về đường 9, về Khe Sanh, về thành cổ, về những nghĩa trang, về bom đạn trên mảnh đất này, về câu thơ “đò lên Thạnh Hãn xin chèo nhẹ / đáy sông còn đó bạn tôi nằm” và câu chuyện của nó, chúng tôi nói về “bên thắng cuộc” và hàng vạn, hàng vạn nấm mồ trên đất Quảng Trị này. Bữa rượu thật hay, rất cảm ơn tấm lòng của gia đình anh Lê Đức Dục, một điểm dừng ấm cúng và ý nghĩa trên hành trình đáng nhớ của chúng tôi.

Tôi hầu như gắng gượng lắm mới dậy nổi vào buổi sáng hôm sau, với ít nhất 5 thứ rượu trong người, nhưng có hề gì, tôi là dân chuyên nghiệp mà. Chúng tôi nhanh chóng ăn sáng qua loa rồi khởi hành ngược lại đường HCM Đông thêm hơn 30km để dâng hương ở nghĩa trang đường 9 và nghĩa trang Trường Sơn, trước khi xuôi vào nam.




Nghĩa Trang đường 9 là nơi anh Lê Đức Dục đề xuất nên đến và phải đến, dù Quảng Trị có đến hơn 60 cái nghĩa trang, anh nói, một vạn rưỡi con người nằm ở đó, ít người nhắc tới. Nghĩa Trang đường 9 chỉ cách Đông Hà chừng vài cây số, nằm trên một ngọn đồi hướng ra đường 9, nhưng khung cảnh ảm đạm quá, hầu như không có ai đến đây ngoài chúng tôi. Ở đây có một khu tưởng niệm với tượng đài rất đẹp đang xây dựng dở dang, trời mưa lạnh làm khung cảnh đìu hiu hơn. Có những hàng, những hàng nấm mồ cùng chung một phường, một xã, hoặc một lớp ở đại học.




Nghĩa Trang Liệt Sĩ Quốc Gia Trường Sơn nằm sâu trong đường HCM nhánh Đông, cách Đông Hà gần 30km về phía tây bắc, đó là một nghĩa trang lớn, được qui hoạch bài bản thành từng khu mộ của các địa phương theo tỉnh và thành phố trong cả nước, và rất đông khách dâng hương. Chúng tôi chỉ dâng hương ở nhà tưởng niệm, ở tượng đài và ở khu vực được qui hoạch cho TP. HCM.




Người ta nói Quảng Trị có rất nhiều nghĩa trang, nhưng có hai nghĩa trang rất lớn mà không có bia mộ, đó là Sông Thạch Hãn và Thành Cổ Quảng Trị. Trong trận chiến 81 ngày đêm đánh chiếm Quảng Trị, nơi đây thực sự là một cái lò thiêu người, những người mà theo lời anh Lê Đức Dục, hầu hết ở tuổi hai mươi, hầu hết đang là sinh viên… Chiến thắng ở đường 9 và Quảng Trị chính là tiền đề quyết định cho thắng lợi ở hiệp định Paris về Việt Nam năm 1973.





Xin cúi đầu trước những người nằm xuống, hãy an nghỉ, hy sinh của các anh không bao giờ bị quên lãng, các anh là một phần lịch sử bi hùng của đất nước này. 

 

 Tạm biệt Quảng Trị anh hùng, chúng tôi tiếp tục hành trình ven biển trở về.

2 nhận xét:

  1. Đọc bài Hành Trình Trường Sơn của anh xã nhà Thắm rất hay và xúc động... Mình cứ lặng lẽ đọc và theo dõi nhưng đến phần 5 Hà Tĩnh-Quảng Trị mình buộc phải có vài dòng chia sẽ.
    Hà Tĩnh là quê cha đất tổ của mình nhưng chưa có cơ hội về thăm quê. Có điểm trùng hợp thú vị là ba mình - vốn là BS quân y đi vào chi viện cho chiến trường miền Nam, trong một cơn sốt rét rừng được chăm sóc bởi cô y tá miền Nam - mẹ mình quê ở Hậu Giang. Thế là khi hòa bình ở miền Nam mình ra đời và tên mình - Dương Hoài Giang Hà - được ghét từ 2 quê hương của ông bà Hà Tĩnh và Hậu Giang để lúc nào cũng nhớ về quê cha đất mẹ ( Hoài là nhớ đấy!). Hành trình Trường Sơn về thăm quê nhà của gia đình nhà Thắm cũng chính là hành trình mơ ước của gia đình mình. Hôm nào mời nhà Thắm nâng ly chia sẽ kinh nghiệm những trải nghiệm quý giá của các bạn với nhà mình nha...

    Trả lờiXóa

Cảm ơn bạn đã xem bài viết này. Hãy để lại ý kiến hoặc chia sẻ của bạn cùng tác giả nhé. Nhớ để lại tên để tôi còn cảm ơn bạn.

LinkWithin

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...