Thứ Năm, 13 tháng 9, 2012

thực ra biển không phải màu xanh


Thực ra biển không phải màu xanh

1.
Đúng vậy, thực ra biển chứa đầy một thứ nước không màu và có vị mặn. Mặc cho thơ, nhạc, họa hay những đôi tình nhân vẫn cho rằng nước biển màu xanh thì nó vẫn là một thứ nước không màu, rất đặc trưng. Có thể một con vật khác, tôi lấy ví dụ một con cua chẳng hạn, nhìn thấy nước biển màu khác, màu cam chẳng hạn, và nó sẽ làm thơ, vẽ hoặc hát rằng nước biển có màu cam. Đó là một cuộc chiến về nhận thức, giữa một gã tình nhân và những con cua đực si tình và lam lũ, mà đôi khi, việc một con cua đực có làm thơ hay không còn đang là vấn đề cần phải tranh cãi, con người mà, mọi thứ thuộc về họ đều chứa đựng mâu thuẫn.

Cuộc chiến nhận thức là một khám phá đạt giới hạn của văn minh nhân loại, dù nó đơn giản đã được qui định hoặc mã hóa đâu đó trong chuỗi ADN, một hôm khi ta nhận ra nước biển thực ra không phải màu xanh, những bước sóng ánh sáng, hoặc thứ mà ta cho là như thế, tương tác với các tế bào hình nón, hoặc một hình dạng mà ta nghĩ nó giống cái nón, cho ta một nhận thức về nước biển màu xanh và khá đẹp, hoặc ta nghĩ rằng đẹp.

Và bi kịch, hoặc những gì được cho rằng ra gây cảm giác buồn bã, của con người, thực ra nó cũng rất bình thường, xét từ bản chất của nó, chỉ là cách chúng ta tương tác với nó khác đi, trong và sau đó. Một việc bình thường, xảy ra trong một ngày bình thường, của một người bình thường, trong một thành phố… chúng ta thường quan tâm đến cảm xúc, cảm xúc của người đó và cảm xúc của chúng ta, và bi kịch là những gì ta cho rằng (hoặc cảm nhận), sau đó, như ta đã và vẫn nghĩ rằng nước biển màu xanh. 

2.
Đọc Raymond Carver (RC) là một việc khó, như bạn đã biết rằng nước biển không phải màu xanh, và bắt đầu nhìn thấy nó có những màu sắc khác, dù về cơ bản là buồn bã, tối giản và ít lãng mạn hơn thứ màu xanh nhận thức của bạn. 

Những truyện của RC khá ngắn, những mẩu chuyện khá đời thường, như kiểu bạn có thể nhặt một mẩu như thế ở bất kỳ đâu, trong cuộc đời của bạn hoặc của bất kỳ ai khác. Những câu chuyện không đầu không cuối, những xen cảnh chậm rãi, những đối thoại rời rạc, những nhân vật không có cá tính và không suy nghĩ, những sự kiện không có cao trào, không nút thắt và không gợi mở…. giống như bạn chỉ ghé mắt vào xem (hoặc nghe) một đoạn trích thường nhật, trong cuộc đời một người bình thường, trong một thành phố đâu đó bên kia bờ biển… Nghệ thuật của lối kể chuyện là RC sẽ bắt bạn phải làm các việc còn lại như đặt câu chuyện vào bối cảnh của nó với từng tiểu tiết mà bạn cho rằng nó nên như thế, đưa cảm xúc vào những đối thoại hoặc giả phức tạp hơn là tìm cách cho cá tính và suy nghĩ vào nhân vật, dù giả định như thế, nếu hoàn thành nhanh, bạn nhận ra một bi kịch, dù nhỏ và đơn giản, của chúng ta, hay cách mà bạn cảm nhận về nỗi buồn, của chúng ta.
 

3.
 

Cách đây hai năm, chúng tôi ngồi với nhau trong một buổi tối lãng mạn hoặc thực ra đó là một buổi tối bình thường nhưng men bia và văn chương làm mọi thứ thăng hoa lên, chúng tôi đã nói về Raymond Carver (RC) và về việc đưa các tác phẩm của ông đến với đọc giả Việt Nam, trong lúc cao hứng, chúng tôi đã nhất trí rằng không có ai hơn Lâm Vũ Thao để làm việc đó. Hai năm sau, khi cầm tập truyện ngắn “Em làm ơn im đi, được không?” trên tay, tôi là người sung sướng nhất, hoặc giả là thứ nhì, sau Lâm Vũ Thao và nỗ lực phi thường của bạn ấy. 

Tôi có đọc bản tiếng Anh một vài truyện, một vài truyện khác tôi đã đọc từ blog của Thao hoặc từ một dịch giả khác, phải công nhận đây là bản dịch hoàn hảo, trau chuốt và tỉ mỉ, đúng chất RC. Tôi phải đọc thật chậm và thưởng thức, dừng lại sau mỗi câu chuyện và bắt đầu kể tiếp phần của mình, suốt một đêm hôm qua.

Chúc mừng Lâm Vũ Thao, và chúc mừng những ai từ nay sẽ được đọc một thứ văn chương khác, được nghe RC kể chuyện, rất khác, như kiểu bạn bắt đầu nhìn nước biển có màu khác hoặc biết đâu, như tôi, bạn sẽ được đọc một bài thơ thất tình của một con cua đực, đâu đó trên bờ biển màu cam của nó.

2 nhận xét:

  1. em đã đọc một đoạn trích tác phẩm này trên mạng , em nghĩ sẽ mua tác phẩm này đọc thử :)

    Trả lờiXóa
  2. Đang níu áo Goldmund để có 1 cuốn ....đặng xem coi nước biển có màu gì khác nè :) :) ...

    Cám ơn anh Phú giới thiệu há!

    Trả lờiXóa

Cảm ơn bạn đã xem bài viết này. Hãy để lại ý kiến hoặc chia sẻ của bạn cùng tác giả nhé. Nhớ để lại tên để tôi còn cảm ơn bạn.

LinkWithin

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...