Thứ Ba, ngày 04 tháng 10 năm 2016

Huê Kỳ ký sự, kỳ 2: thực hiện



như bài trước tôi đã trình bày thủ tục xin visa, là thủ tục bắt buộc, mà nói thiệt là mình cứ cảm thấy hèn hèn cái cảm giác mình phải xin xỏ ai đó để vô nước họ chơi, nhưng nghĩ lại, phần còn lại của thế giới ai người ta đều phải qua thủ tục này chớ phải riêng gì mình đâu mà tự ái. Giờ tới lúc phỏng vấn, cũng khá căng thẳng, nếu ai từng qua lãnh sự quán Mỹ ở Sài Gòn đều thấy không khi căng thẳng ở đây, hàng rào an ninh nghiêm ngặt, đoàn người xếp hàng rồng rắn, những gương mặt lo âu hớt hải chờ đợi, trông như một kỳ thi sát hạch vậy. Tôi khuyên là các bạn nên chuẩn bị tâm lý thoải mái, đi Mỹ thôi mà, Mỹ này không cho qua thì ta về ta đi Mỹ Tho ăn hủ tíu chơi, đừng căng thẳng. 
 
và nhớ, chuẩn bị các thứ tôi đã nói, Hộ Chiếu còn hạn lâu lâu chút, mẫu DS160 có ảnh và phần mã vạch, giấy hẹn. Chỉ cần đến trước 15 phút, nhưng bạn nên đến sớm khoảng 30-45 phút phút, xếp hàng, nhờ anh kiểm hồ sơ ảnh coi giùm hồ sơ, nếu chưa đạt còn đi bổ sung kịp (có một lô dịch vụ chờ sẵn bạn bên kia đường để bổ sung hồ sơ cho bạn với giá cắt cổ). Hầu hết mọi người đều cầm Hộ Khẩu, Giấy Tờ Nhà, Giấy Phép Công Ty, Sổ Tiết Kiệm…. theo tôi là hơi dư thừa, vì chả ai hỏi tới. 
 
khi vô phỏng vấn cứ tuần tự tuân theo hướng dẫn, đặc biệt là các thủ tục an ninh, trả lời các câu hỏi mạch lạc, nếu nghe không rõ thì hỏi lại, cần nói lớn, rõ và trả lời đúng câu hỏi, đừng nói lòng vòng. Ví dụ, anh Mỹ hỏi: bạn làm nghề gì? Nếu bạn làm kế toán thì, thì nói là tôi làm kế toán, đừng nói tôi làm ở cty abcd, công việc của tôi là xyz… ví dụ hỏi muốn đi Mỹ làm gì, nếu đi chơi thì cứ nói đi chơi nha, đừng nói tôi có việc này việc kia, lôi thôi, rồi chờ câu hỏi sau để trả lời tiếp. Phỏng vấn visa Mỹ có cái hay là mình biết luôn kết quả, trước tôi có nhiều người bị từ chối visa, câu nói từ chối rất lạnh lùng “anh chị không được cấp visa”, họ chỉ trả lại hộ chiếu và không giải thích gì thêm, nhiều người buồn bã, nhiều người vứt cả hồ sơ bỏ về, có người cố năn nỉ, quên đi nha. Còn chúng tôi, câu trả lời cũng khá đơn giản, sau khi thu hộ chiếu của tôi, anh người Mỹ nói, anh chị được cấp visa, visa và hộ chiếu sẽ gửi về nhà cho anh chị. Chú thích là người Mỹ ở lãnh sự quán Mỹ toàn nói tiếng Việt thôi, nên yên tâm nha. 
 
OK, có visa rồi, việc thứ hai là confirm vé máy bay liền để giữ giá, confirm nghĩa là trả tiền á. Xong bắt đầu tiến hành lên kế hoạch cụ thể. Kế hoạch của chúng tôi là bay tới New York và trải qua 7 ngày ở bờ Đông, thăm NY và Washington DC cùng các thành phố lân cận. Chủ yếu sẽ thăm bạn bè, đi xe bus, xe điện, tàu lửa hoặc kẹt lắm thì Urber… Còn lại 12 ngày ở bờ Tây, bắt đầu từ Los Angeles sẽ thuê xe tự lái lòng vòng cho thoả chí tang bồng. 
 
rồi, bây giờ các bước tiếp theo nha
 
1. tiền: Dĩ nhiên là các bạn cần tiền đô Mỹ, mỗi người được mang tối đa 5,000 đô la khi đi Mỹ, tuy nhiên bạn sẽ không xài hết số này nếu đừng mua sắm quá đà, đôi trẻ thì không có nhiều tiền vậy nên chúng tôi cần xài thẻ để kiểm soát chi tiêu. Thẻ tín dụng ở các ngân hàng Việt Nam ta có lẽ quá anh dũng kiên cường nên rất khó được chấp nhận ở nước ngoài nha mấy bạn, tốt nhất nên mở một thẻ debit và ở một ngân hàng quốc tế nào đó, rồi nạp vào đó số tiền bạn cần chi tiêu cho chuyến đi, xài thẻ VN sợ nhiều khi bị từ chối thì lỡ việc (mình bị rồi nha). 
 
2. khách sạn: tạo tài khoản và tải cái app “booking.com” nha, nhập số thẻ tín dụng của bạn vô đây, app này tự động nhớ thông tin hành trình của bạn, tự động chọn KS cho bạn . App có đầy đủ thông tin khách sạn xung quanh khu vực bạn sắp đến, hình ảnh, các nhận xét và đặc biệt là giá khá cạnh tranh. Cái hay của booking.com là bạn không cần phải trả tiền trước, chỉ khi cà thẻ ở KS thì bạn mới mất tiền, cho nên cứ thoải mái đặt xa thời gian để có được giá tốt. Nếu đặt theo hệ thống khách sạn của Mỹ, như Hollidays Inn, La Quinsta… thì cũng cần kiểm tra vị trí và đọc kỹ nhận xét của khách hàng cũ, chất lượng của các khách sạn ở cùng hệ thống cũng khác nhau, tuy nhiên vẫn khá đồng đều và an toàn hơn so với đặt một KS tên lạ hoắc. 
 
kinh nghiệm là nếu có kế hoạch cụ thể, biết chính xác ngày nào sẽ đến đâu thì đặt qua booking.com hết, đừng để bị động là bạn phải trả giá khá đắt cho một đêm ngủ, thậm chí là có nguy cơ phải ngủ trên xe vì không có phòng. Trong tình huống nguy cấp nhất (tôi đã từng trải qua, kể sau), khi bạn gọi tới nhiều khách sạn và vẫn nghe câu “hết phòng” thì hãy xin ngủ ở phòng “người tàn tật”, hình như theo quy định Mỹ, các khách sạn đều giữ một phòng trống cho người tàn tật (phòng này y chang phòng thường thôi), nhưng nếu đã gần nửa đêm mà vẫn chưa có chỗ ngủ thì cứ chấp nhận nha, còn hơn ngủ ngoài đường. 
 
3. vé máy bay nội địa: cái này phức tộp nha, cẩn thận kẻo mất tiền oan. Thứ nhất là cần đặt thiệt xa để có giá hợp lý, càng gần ngày bay bạn đặt vé thì giá nó trên trời luôn, dù mấy chuyến bay này nhiều như xe đò bên Mỹ. Đặt thiệt xa, kiểm tra thông tin cho thiệt kỹ, nhứt là thông tin transit nha, đã nói như xe đò nên máy bay nó ghé rước khách tá lả hết, mệt mỏi lắm nha. Nhớ mua chỗ ngồi trước (thêm tiền để chọn chỗ tốt), mua cước hành lý trước. Có nhiều hãng bay nội địa Mỹ, mình đi hãng American Airline. Tải cái App AA vô điện thoại, cũng nạp thẻ tín dụng vào, và tra cứu chuyến bay, đặt vé, thanh toán, theo dõi hành trình, nhận các thông báo như terminal nào, cổng mấy, có delay hay không… Nhớ check thật kỹ thông tin trước khi thanh toán, đa số vé là không hoàn trả nên một cái sai sau khi thanh toán là gần như mất trắng tiền tương tự cách này, bạn có thể tải App Uber, App của Greyhound (hãng xe đò lớn nhứt nước Mỹ), và hãng hoả xa Amtrak để đi xe lửa khắp nước Mỹ nha. 
 
4. thuê xe: Có nhiều hãng cho thuê xe hơi ỡ Mỹ, đa số đều nằm gần nhau và nằm gần các sân bay để khách tiện lấy xe/ trả xe. Mình đọc kỹ, và chọn hãng Alamo, nhưng mình không thuê trực tiếp qua Alamo, mà thuê qua trung gian một trang web chuyên cho thuê xe rentalcars.com. Như các bước trên, cũng tải app vô phone, nạp thẻ và làm theo hướng dẫn. Kinh nhgiệm là nên mua hết các gói bảo hiểm, nhưng đừng thuê GPS, chọn loại xe SUV bự, mạnh, đời mới, đi cho nó đẽ nha mấy bạn, trải nghiệm đường xá của Mỹ chớ 
 
5. Sim cạc: cái này coi vậy chớ rất quan trọng, để tránh mất thời gian thì nên mua Sim điện thoại Mỹ từ VN, giá cũng y chang như mua bên Mỹ thâu, kích hoạch trước khi bạn lên máy bay, khi hạ cánh chỉ việc mở điện thoại lên và gọi thôi. Có nhiều người bán sim điện thoại Mỹ, các bạn cứ google, nếu có điều kiện thì mua gói mắc chút, còn không mua gói 30 đô là dùng ok nha. Ở Mỹ chuyện kiếm wifi free khá xa xỉ nên tốt nhứt cứ trông cậy vô 3G và 4G của điện thoại thôi. 
 
 dài quá, để kỳ sau nha, ai thắc mắc gì cứ còm vô nha 
(còn tiếp, tiếp rất nhiều, đón coi)
thêm tấm hình cho đỡ mỏi mắt
 
 

Huê Kỳ ký sự, kỳ 1: chuẩn bị

 
nước Mỹ, với dân số, kinh tế, diện tích, thiên thiên, vị trí địa lý… và đặc biệt là vị thế bá chủ thiên hạ của nó, luôn luôn là điểm đến của mọi du khách trên phần còn lại của thế giới. Có nhiều cách để đi du lịch nước Mỹ, đi tour cũng có nhiều tour nhiều lộ trình, nhiều đến mức làm bạn bối rối khi đọc các thông tin trên mạng. Sau đây là tour của chúng tôi, đôi trẻ và hành trình tự chu du khám phá nước Mỹ, sẽ có một số thông tin cần kiểm chứng hoặc cần tranh luận thêm, nhưng mình sẽ rất vui nếu có thông tin nào giúp ích cho lộ trình của các bạn đi sau. 
 
A. Thời Gian: Chúng tôi lần lữa mãi, định đi từ mấy năm trước mà vẫn chưa thu xếp được thời gian. Vì theo tính toán của tôi, để đi đủ hai bờ nước Mỹ, trải nghiệm ở các thành phố chính, và các khác biệt về địa lý chính (sa mạc, biển, nóng, lạnh, núi, rừng…) và đủ hiểu biết về nước Mỹ, cần ít nhất là 2-3 tuần. Hãy cân nhắc việc đi Mỹ khi các bạn chỉ có 1 tuần hoặc 10 ngày phép. Vì thời gian di chuyển đã mất 2 ngày rồi, thêm 2 đến 3 ngày nữa để bạn làm quen với múi giờ ở Mỹ, trước khi kịp cảm nhận mọi thứ. 
 
B. Visa: thủ tục này có vẻ đau đầu nhứt, cho dù nếu bạn đi qua một công công ty du lịch hoặc trả tiền cho một đơn vị lo dịch vụ để làm visa thì xác suất bạn có visa cũng chừng 50~70% thôi., cũng chẳng ai nói trước được vì sao và những lý do bạn bị từ chối visa. Chúng tôi được một bạn đi trước hướng dẫn nộp visa qua mạng, hoá ra cũng không phức tạp lắm, bạn cứ lên trang web của lãnh sự quán Mỹ theo các bước sau sau để xin visa du lịch Mỹ. 
 
1. apply visa (mẫu DS160) https://ceac.state.gov/GenNIV/Defau...
- chọn Vietnam
- tốt nhứt nên chọn ngôn ngữ Việt Nam để dễ hiểu và khai đúng cho nhanh
- tự chụp một ảnh kiểu hình thẻ nền trắng, chụp bằng điện thoại cũng được.
- xong tải hình đó lên form
 - xong khai mẫu đó
- cần có địa chỉ, tên người bên mỹ để khai (cái này tượng trưng thôi)
- cái nào ko bắt buộc mà khó thì chọn “not apply”, kiểu khó quá bỏ qua cho nhanh

lưu ý: do trang web chỉ cho một thời gian nhất định để khai online, quá thời gian nó sẽ tự out, nên các bạn nhớ khi bắt đầu khai chụp hình lại ID của form. nếu bị out thì dùng ID đó để vào khai tiếp tục. khai đến đâu save đến đó để khỏi phải khai lại.

2. sau khi xong bước trên thì vào link này https://cgifederal.secure.force.com/... để tạo tài khoản khai thông tin cá nhân vào profile để có phiếu nộp tiền (nhớ pass đăng nhập để vào lại lần sau)

3. in phiếu nộp tiền và mẫu DS160 đã khai (có hình) ra bất cứ bưu điện nào để nộp tiền lệ phí xin Visa (của mình hình như là 3.5tr/ một hồ sơ), lưu ý là phí này sẽ không hoàn lại trong bất cứ trường hợp nào

4. sau khi nộp tiền thì chờ 24h sau để đăng nhập vào lại link profile cá nhân trên, nếu thấy số biên lai nộp tiền xuất hiện thì làm theo hướng dẫn tiếp đó để lấy lịch phỏng vấn. Nên đặt lịch phỏng vấn vào chiều thứ Sáu tuần gần nhứt (cái này cũng hên xui, chỉ là một lời tư vấn thêm)

5. Nhớ cầm theo bản in mẫu DS160 có ảnh và có đủ phần mã vạch, giấy hẹn phỏng vấn, hộ chiếu và 4 tấm hình 5x5cm khi đi phỏng vấn nha 
 
C. Vé máy bay: Cái này coi bộ cũng không đơn giản, mấy bạn nhiều tiền thì book vé cái rẹt, hạng C đồ không suy nghĩ chớ đôi trẻ thì tính toán lắm, muốn đặt vé thiệt xa cho giá rẻ thì lại liên quan đến cái mục A và B ở trên. Chưa kể bạn Thắm nhà mình thì rất hãi đi máy bay nên phải tính toán sao cho thời gian bay ít nhứt, transit nhanh nhứt, an toàn nhứt, ăn ngon nhứt.... Cuối cùng bọn mình chọn Eva Air, vì hãng này khá tốt, mà mình lại được nâng cấp miễn phí lên hạng Elite (là một hàng ghế sang hơn phổ thông, nhưng chưa sang bằng hạng C, rộng rãi và đồ ăn ngon hơn hẳn) đoạn từ VN sang Taipei.
 
(còn tiếp)

Thứ Sáu, ngày 16 tháng 10 năm 2015

Chị Dậu,

Chị Dậu,

hồi mới vô Sài Gòn tôi làm đủ thứ nghề để mưu sinh, mà cái việc chính của tôi ở Sài Gòn là đi học thì tôi lại bỏ bê, chả học hành gì, cứ lên lớp coi thời khóa biểu thấy cái môn dài thòng như “lịch sử các học thuyết kinh tế” hay “chủ nghĩa xã hội khoa học” là tôi bỏ đi một lèo, cả tháng sau mới quay lại. Nhưng bù lại tôi siêng tham gia các CLB, viết báo và học tiếng Anh. Học tiếng Anh thì tôi đi cùng thằng bạn, nó đăng ký lớp học tiếng Anh ở ĐH Sư Phạm ban đêm, còn tôi đi theo nó, học chui. Hai thằng chỉ có một biên lai học phí nhưng cũng học hết khóa này qua khóa khác, bữa nào nhà trường có kiểm tra biên lai thì tôi bỏ ra ngoài, hoặc giả bộ quên… sau này, đâu năm 95, tôi có viết một bài phóng sự, tựa là “Sinh Viên học chui”, đăng trên trang “Nhịp Sống Trẻ” của báo Tuổi Trẻ.

...
phụ trách lớp của tôi lúc đó là một cô giáo, cô không đẹp lắm nhưng có duyên, hiền nhưng trông khắc khổ, lúc nào cũng tất bật với cái cặp to đùng và dáng đi tất tả, chúng tôi gọi cô là Chị Dậu, học trong lớp này tôi phát biểu hăng lắm, siêng làm bài tập, lên bảng liên tục, nói chung tôi là học sinh nhiệt tình nhứt lớp, nên dù biết tôi học chui, Chị Dậu cũng không nói gì, thậm chí còn báo trước mỗi khi có kiểm tra. Thời gian sau được biết Chị Dậu ban ngày đang làm cho một công ty nước ngoài, công ty dầu nhờn Castrol. Biết tôi học tài chánh, Chị Dậu thường đem các tài liệu tiếng Anh ở công ty cho chúng tôi xem riêng, những thư từ, giấy tờ kế toán công ty bỏ, chị đem về, nói Phú tập coi mấy cái này, mai mốt đi làm cần lắm. Tôi cảm kích tấm lòng của chị vô cùng.

...
sau nữa, vẫn đang là sinh viên năm 3, tôi xin về tờ tạp chí “Khoa Học – Công Nghệ - Kinh Tế”, làm chân chạy quảng cáo. Thời đó, cách đây hơn hai chục năm, kiếm quảng cáo khó hơn ăn gan ông trời, tôi chạy ngoài nắng suốt ngày, đen như phi châu, có bữa tới lớp ngủ gục luôn. Chị Dậu hay tin, nói vậy tốt lắm, để chị giúp em lấy quảng cáo Castrol. Cái bữa sau chị nói hai giờ chiều lên gặp phó tổng bên chị. Đúng hai giờ tôi vận bồ đồ “coi được” nhứt, mượn xe thằng bạn, chạy qua công ty chị, má ơi, công ty to đùng, cửa kính sáng choang, thảm sàn mát rượi, máy lạnh teo bugi.. tôi choáng ngợp. Ngợp hơn nữa là gặp sếp chị, nói chuyện, tôi gần như phát run vì quá hồi hộp trước người đàn ông đó, chị phải ngồi bên cạnh, dịch cho tôi từng câu, đỡ lời, hướng dẫn tôi từng động tác… lúc ra về, chị nói, có quảng cáo hay không không quan trọng, chủ yếu là để em làm quen.

...
sau lần đó, tôi lại bỏ đi chu du đâu mấy tháng trời, bỏ học, rồi không gặp lại Chị Dậu nữa, nhưng cái dáng chị, ánh mắt chị, cái cách chị giúp đỡ một đứa sinh viên nghèo thì tôi không quên, không bao giờ tôi quên, và luôn mong muốn được gặp lại chị, không làm gì cả, chỉ để mời chị ly café. Còn chuyện ơn nghĩa, dĩ nhiên, như thường lệ, tôi theo cách của SaiGon, tôi giúp các bạn khác, các bạn trẻ đi sau, bỡ ngỡ, khó khăn, cần gì tôi đều nhiệt thành giúp, là cái cách tôi trả ơn Chị Dậu, trả nợ Sài Gòn.

"bi nhiêu thì bi"


kể chuyện này, có anh kia, kêu bằng Bảy Xụi, anh này lúc trước tên Bảy Lắm, dân ba gác máy kỳ cựu Sài Gòn, bạn bè bằng hữu rất đông, nói chung tánh tình rất được, ai cũng trân quí, sau này bị tai biến nên một bên người hơi bị liệt, tay trái và chưn trái xụi lơ, nên bạn bè kêu lại là Bảy Xụi. Anh này trước còn chạy ba gác máy thì phóng khoáng lắm, bà con trong hẻm ai kêu chở cái gì không bao giờ lấy đồng bạc nào, nhứt quyết không lấy, ai đãi bữa cơm bữa rượu thì nhận, chớ tiền bạc không lấy, bà con đâu chịu, nói chú chạy xe cũng tốn xăng tốn nhớt, cũng đổ mồ hôi sôi nước mắt, phải tính tiền chớ. Bảy Lắm cười hề hề, bà con xóm riềng tình nghĩa, phụ một chút, công cán gì cô bác ơi, xăng nhớt có bi nhiêu, mà bi nhiêu thì bi.

...
Bảy Xụi có vợ với ba con nhỏ, lúc chưa tai biến thì làm dư nuôi vợ nuôi con, lúc tai biến rồi nằm xuống thì nhà thành khó, chị vợ ra chợ buôn bán lặt vặt chạy cơm từng bữa cho ba đứa nhỏ mà cũng không có đồng dư, vì buổi chạy chợ buổi phải đưa đón mấy đứa con đi học, rồi chưa kể tiền thuốc thang cho anh Bảy nên càng ngày càng đuối, mới bắt đầy vay chỗ này nợ chỗ nọ, riết rồi tiền nợ nhiều quá, nợ lâu quá người ta bắt đầu nhắc, hết cách chị Bảy đành tính chuyện bán cái nhà nhỏ trong hẻm để trang trải. Bà con biết chuyện, tới hỏi, vợ chồng bây nợ bao nhiêu. Chị Bảy cộng sổ nói gần ba chục triệu rồi, phải bán nhà mới trả nổi. Bà Ba Thương thở dài cái rột, bán nhà rồi bây tính đưa sắp nhỏ đi đâu, rồi tụi nó học hành sao, chị Bảy khóc thút thít, nói, dạ, thưa cô bác, con cũng chưa biết, tới đâu tính tới đó.

...
cư dân trong hẻm của Bảy Xụi bàn nhau, kiếm cách giúp nhà Bảy Xụi, bà Ba Thương buôn bán ngoài chợ nói thôi chắc để con Bảy ra sạp tui bán, tui chỉ nó một thời gian rồi giao cho nó coi luôn, chớ tui giờ cũng đau lưng rồi, nó mà chịu làm thì bán cái sạp với tui dư sức ăn. Ông Sáu Diệp xe ôm khen, phải đó, bà kêu con Bảy đi bán đi, con nhỏ đó được đó, để tui phụ nó đưa mấy đứa nhỏ đi học. Còn số nợ nhà nó giờ tính sao đây bà con, có chưa tới ba chục triệu, nó cũng mượn lòng vòng trong xóm, ai coi cho được thì cho nó đi, không cho được thì bà con hùn tiền trả, tui nói vậy phải hôn? Bà con vỗ tay rốp rốp. Vậy là nhà Bảy Xụi được xóa gần hết nợ, chị Bảy ra chợ bán, sắp nhỏ được xe ôm đưa đi học. bà con hùn tiền làm cái mái che đầu hẻm, lúc anh bảy đi lại được mới phát cho cái đèn pin, bộ đồng phục, đêm đêm ra ngồi chơi, coi như bảo vệ dân phố, tháng được trả triệu rưỡi, cũng là có lương như người ta.

...
vợ chồng nhà Bảy Xụi vui lắm, gặp ai cũng cám ơn, nhứt là mấy người xóa nợ, anh Bảy nhứt quyết không chịu, nói thôi coi như tui để đó, vài bữa làm có tiền tui nhứt định trả lại, ai cũng cười, nói thôi bỏ đi chú Bảy, lo giữ sức khỏe cho tụi nhỏ nó mừng, đừng có để ý, hồi xưa chú hay nói, bà con xóm riềng tình nghĩa, bi nhiêu thì bi mà, đúng hôn, vậy đi.

Sài Gòn, chuyện ba mươi giây



...
trời nắng, lại nóng, ở một ngã tư,

người đầu tiên dừng đèn đỏ thắng gấp ngay vạch, đứng loi choi giữa trời nắng, đó là một ông lão gầy guộc, chở một thùng hàng nặng, với cái nón bảo hiểm quá to so với cơ thể ông, trông như một cái nón phi hành gia. Ông già bị tật ở vai hay cổ gì đó, vì ông cứ giật mình lên, lắc cái đầu hai cái, rồi chùng vai xuống, rồi lại giật lên, lại lắc... thân hình gầy còm, cái nón to, đứng thoi loi giữa đèn đỏ và giật lắc liên hồi tạo ra một hình ảnh kỳ dị
mấy người đi sau kịp dừng từ xa, dưới một bóng cây mát, nhiều người thấy hình ảnh ông già kỳ dị đó, đa số đều ngoảnh mặt đi, riêng có hai cô gái, cũng khá xinh, mặc quần áo khá mát mẻ, không thèm trùm khăn, quấn vải như những phụ nữ khác, hai cô này liên tục nhìn ông già và cười, tiếng cười càng lớn hơn theo mỗi nhịp lắc của cái nón kỳ dị phía trước, đến lúc gần đèn xanh, thì hai cô vừa chỉ tay vô ông già vừa gần như cười ngặt nghẽo

một phụ nữ to béo, từ phía sau, xấn chiếc xe máy cà tàng tới gần hai cô gái, kéo cái khăn che mặt xuống, chửi, người ta bị tật mày vui lắm sao mà cười dữ dzậy, hả hai con đĩ chó, mất dạy, mày tin tao tát mày bể mặt không... đèn xanh, hai cô gái luống cuống cúi mặt, mọi người mỉm cười chạy đi, ông lão dừng ngay đèn đỏ không hề biết đèn đã xanh, mọi người chạy qua ông, một chàng trai khẽ nhắc, đèn xanh rồi tía ơi

chuyện ở tiệm phở,



... kể tiếp chuyện xưa

xưa có một thời gian ngắn ngủi, độ khoảng vài tuần, tôi đi làm ở một tiệm phở.

đó là một tiệm phở bình dân thôi, ở quận Phú Nhuận, nhưng giá không rẻ, nói không rẻ vì trước khi vô đây làm tôi chỉ dám ăn có một hai lần. Quán nhỏ, trong hẻm thôi mà khá đông khách, nhất là sáng sớm hoặc buổi tối. Quán do hai ông bà người Sài Gòn làm chủ, ngay nhà của họ, một căn nhà nhỏ với tầng trên để ở, tầng dưới bán quán. Quán có hai cô phụ việc nhưng một trong hai cô lấy chồng, có một ông anh quen là một khách ruột của quán, hay vậy mới giới thiệu tôi vô làm thế chỗ

thời gian đầu tôi chưa quen việc nên được bố trí dọn tô và rửa tô, thời gian sau tôi làm bồi bàn, ăn mặc sáng sủa hơn chút để chào khách, ghi order, bưng bê. Ông bà chủ tiệm, lúc đó chừng trên dưới năm chục, rất dễ thương, lúc nào cũng kêu con, xưng cô chú, như người trong nhà. Lúc tôi còn rửa tô thì được trả khoảng hai chục ngàn một buổi, cho hai buổi rửa tô, sáng và tối, nếu ngày làm đủ hai buổi thì được bốn chục, nói chung lương vậy không cao, mà cũng không thấp, bù lại phở thì ăn vô tư, muốn ăn nhiêu thì ăn, nhưng thường tôi chỉ làm nổi một buổi sáng là hết sức.

có bữa đó, sáng vô mờ mắt, dọn dẹp cả buổi rồi ngồi rửa chồng tô, thay vì rửa xong bưng xếp liền cho khô, tôi chất đại chồng tô kế bên chỗ ngồi, định bụng lát nữa bưng nguyên chồng cho tiện, ai ngờ lúc đứng lên trơn quá té cái ạch, đá chồng tô ngã cái rầm, loảng xoảng, bể tan tành.

bà chủ đang tính tiền phía trước nghe vậy chạy vô, nói, rồi, tiêu chồng tô, hỏi có sao không Phú, tôi nói dạ không sao, chưa kịp xin lỗi thì cô nói, lát chú có hỏi sao bể thì con nói cô đi vô đụng trúng nha, cứ nói cô làm bể nha, nói xong lại chạy ra trước

lát sau ông chú trên lầu chạy xuống, hỏi làm bể tô hả Phú, mấy cái, trời ơi, nguyên chồng, chết mẹ rồi, lát cô vô hỏi mày nói tao đi trên lầu xuống không nhìn thấy nên đụng trúng chồng tô, cứ nói chú làm bể nha, nhớ nha...

...
lúc tôi nghỉ việc cô chú cứ năn nỉ tôi ở lại, bà chủ còn nói coi thằng Phú như con, ráng làm với cô chú chừng vài năm đi rồi ông bà truyền nghề, cho vốn để mở tiệm riêng. Lúc đó tôi ưa giao du nên vẫn dứt áo ra đi, sau một đêm ngồi với chú bên tô xí quách và một lít rượu ngon.

Sài Gòn, se sẻ


Sài Gòn, se sẻ

bà lão này chắc nhiều người biết, bà ngồi trên đường Đồng Khởi, chỗ này chỗ khác, nhưng dạo gần đây bà ngồi đối diện công viên Chi Lăng, bà ngồi đó, bán ba cái đồ chơi cho con nít, đồ thủ công hoặc vài cái cầu, không chào mời ai. Bà bị lãng tai và có nụ cười dễ thương, nói giọng Sài Gòn ấm áp. Trước mặt bà thường có nắm gạo, hai ba nắm gạo, bà rải cho lũ chim sẻ, chúng cứ sà xuốngăn khi ít xe vắng người, rồi lại bay vù lên cây, thi thoảng bà kêu chúng bằng cái giọng chóc chóc của mình, và bầy se sẻ bu lên tay bà, đậu lên vai bà

bà lão nói, bà đã ở với bầy chim sẻ Sài Gòn hai mươi mấy năm, hằng ngày, lúc rảnh rỗi bà đi lòng vòng lượm mấy cái chai nhựa do khách bộ hành vứt dọc đường, rồi gom lại đem bán, mua gạo cho lũ chim, tụi nó ăn cũng hao gạo lắm. Đám se sẻ Sài Gòn nó nhát người, nhưng với bà thì tụi nó gần gũi, vì bà ở đó, không triết lý cao siêu, thầm lặng và đơn giản, như cái cây che mát, như viên đá lát vỉa hè, như Sài Gòn, thương mến và hào hiệp

bà lão này, đã ở đây, với bầy chim sẻ, như Sài Gòn, không phán xét và so đo, buôn bán vừa đủ, ngồi coi bóng nắng rụng qua tàn cây, coi người ngựa ngược xuôi, và thi thoảng, rải nắm gạo cho bầy chim sẻ, ở Sài Gòn

SG, 02-08-2015


ngón tay thứ sáu

...
hôm qua tôi đi khám bịnh, khám rồi, ra ngoài ngồi lấy thuốc mà đông quá và nóng nực nữa, nên mới trở vô, ghé đại cái ghế bên trong ngồi đỡ. Thấy có chị kia, đâu chừng ba lăm, đương ngồi trên ghế băng với một bé gái, chừng 4~5 tuổi rất dễ thương, cả hai đều trông lam lũ trong bộ đồ và hai cái nón nhàu nát, chợt chú ý họ vì người vừa trờ tới đứng trước mặt họ là một anh khá điển trai, cao lớn, cũng trạc tuổi chị nhưng trông sang trọng hơn, dù anh ăn bận cũng giản dị, quần jeans áo thun cá sấu trắng, dày da cỏ không vớ, đồng hồ và mắt kiếng gọng vàng.

...
anh nọ đứng nói chuyện với chị,giọng Sài Gòn, ấm áp, đây nha, hóa đơn tạm ứng tiền mổ, tiền phòng, tui đưa chị hết, để người ta có hỏi thì đưa ra, người ta thu là người ta cũng canh me thu gần đủ, bữa ra có khi chỉ đóng thêm một chút hoặc người ta trả lại tiền mình hổng chừng. Chị nọ gật gật đầu, tay run run cầm xấp giấy, trắng có hồng có, chắc còn chưa hịp hiểu hết thì anh kia đưa tiếp một xấp tiền, tui đưa thêm chị hai triệu, rủi người ta có kiu đóng thêm thì có mà đóng, với lại chắc chắn phải uống thuốc chống nhiễm trùng, rồi tiền tái khám nữa. Chị kia vẫn gật gật đầu, tay cầm tiền vẫn run run, anh nọ lại tiếp. số phone tui chị có rồi, số Thủy chị có rồi, hồ sơ nó cầm hết, lát nó ra dẫn vô nha, tui cũng dặn nhỏ rồi, đừng có lo nha, mổ cái này dễ không hà, Thủy nó làm trong này nên có gì chị gọi nó trước nha.

...
sau một tràng thì anh kéo gối quần jeans, gần như quì xuống trước mặt cô bé ngồi cạnh chị, anh nắm bàn tay nhỏ của cô bé, con đừng sợ nha, mổ không có đau đâu, như kiến cắn hà, nhưng mà sau khi mổ con nhớ để yên cái tay vầy nha, vầy nè, treo lên, đừng có cục cựa mấy ngón tay, có ngứa cũng ráng chịu, đừng gãi nha, con giỏi lắm, mổ đi rồi mai mốt lớn xinh đẹp, trai nó theo hà rầm nha cưng. Cô bé đung đưa đôi chân nhỏ xíu trên ghế, cũng gật gật đầu và cười. Anh nọ đứng lên, thôi chị chờ bé Thủy, tui dìa trước nha. Lúc này chị nọ mới kịp cám ơn anh, anh kia vừa đi vừa khoát tay, đã nói đừng ơn nghĩa, xong xuôi nhớ gọi cho tui hay nha.

...
tôi cũng lờ mờ đoán được câu chuyện rồi, nhưng vẫn ráng hỏi thăm, bé nó mổ sao vậy chị, chị kia, lúc này mới như bừng tỉnh, tôi chợt nhận ra là chị đang khóc, một hồi chị mới kể. Hai mẹ con quê Long An, chồng bỏ, lên đây bán vé số cũng được gần năm, ở chung nhà trọ với đứa em, đứa em chị là tài xế cho cái anh hồi nãy, tài xế xe tải chở hàng. Một lần, mấy tuần trước, anh đó với chú tài xế ngồi lai rai quán ốc lề đường thì chị dẫn con bé đi bán vé số ngang, em chị mới nói người kia là chị tui đó, cái ảnh biểu kêu chị với bé vô, mua giùm mấy tờ vé số rồi biểu ngồi xuống cùng ăn tối. Lúc con bé đương ăn, anh nhìn thấy bàn tay nó có sáu ngón, phía bên trên ngón cái có một cái ngón dư ra, lủng lẳng. Anh biểu chị mổ cho nó đi, giờ còn nhỏ mổ không sao, không để thẹo để tật gì đâu. Chị cũng thiệt tình, biết vậy mà chưa có tiền, con nhỏ chưa đi học, nên cũng chưa cần, rồi mổ thì nghỉ bán, rồi thuốc thang, chị nói để vài bữa để dành tiền rồi tính, giờ nghèo quá, có dư ngón tay cũng hổng sao. Anh cười, thôi được rồi, để đó tui lo, yên tâm.

...
ảnh nói vậy đó anh Hai, rồi bữa nay ảnh mần thiệt, giấy tờ sáng giờ rồi đóng tiền đóng bạc ảnh lo hết, tui mừng quá, mà tui cám ơn ảnh không nhận, ảnh nói chủ yếu cho con nhỏ nó lớn lên xinh đẹp là ảnh mừng, ơn nghĩa gì chớ, trời ơi, người đâu mà dễ thương hết sức à, có bà con gì đâu anh Hai , thiệt ngại quá… lúc này, ráo nước mắt, mới thấy chị cười, con bé nhỏ cứ ngồi ôm cánh tay chị, đung đưa cái chưn nhỏ xíu dưới ghế.

chữ tín trên mây,


...
như đã kể, chúng tôi leo núi lên đỉnh Tà Chì Nhù để săn mây, cùng đi với chúng tôi là một bạn trẻ dẫn đường và vác giúp lương thực, tên A Chua, một thanh niên người H'Mong ở bản Tà Xùa. A Chua hai mươi lăm tuổi, đã có vợ và hai con, người nhỏ con nhưng cực kỳ khỏe mạnh và khéo léo, leo núi thoăn thoắt và nói chuyện rất dễ thương.

sau một hành trình bảy tiếng liền leo núi, có lúc trong mưa gió và đêm tối, lúc chúng tôi leo lên đến chỗ cắm trại gần đỉnh núi thì cũng đã hơn bảy giờ tối, trời cũng vừa ngớt mưa, A Chua leo lên trước và vác dao vào rừng chặt mấy gốc cây củi mục đem ra lán trại để nhóm lửa. Từ mấy cây củi ướt nhẹp và một cái quẹt ga, A Chua đã nhóm một đống lửa to, dùng nấu nướng và sưởi ấm cho chúng tôi giữa đỉnh núi mù sương giá lạnh.

khi lửa cháy sáng, chúng tôi phát hiện ra bên cạnh chỗ trại mình là một đống củi lớn, của ai đó đã gom từ rừng ra. Tôi hỏi A Chua, sao mình không lấy củi này đốt mà A Chua phải đi vào rừng vác củi về. A Chua trả lời, vì đó là củi của người khác, không phải của mình. Đồng bào ở miền núi đi lấy củi về cứ vứt đó, tiện đường thì gùi về, người ta bỏ giữa núi nhưng không bao giờ bị mất cắp, vì họ không ăn cắp, họ không lấy thứ không phải của mình. Lúc sau củi cháy hết, A Chua lấy củi bên đống kia bỏ vào đốt, rồi lại tiếp tục vác dao vào rừng, kiếm cây củi khác bỏ lại vào đống củi, của ai đó.

không riêng gì củi, dê ngựa thả trên núi cũng chẳng ai coi ngó, chẳng bao giờ mất trộm. A Chua kể, có lần dẫn đoàn kia leo núi, phải ở lại thêm một đêm nữa mà thực phẩm mang theo đã hết, A chua đành phải bắt một con dê trên núi để nướng thịt ăn. Ăn thịt con dê, tính ra khoảng 15 ký, mỗi ký hơi giá tám chục ngàn. A chua để lại một triệu rưỡi, gói vào cái túi nylon, đặt trong một cái chén, úp xuống bãi cỏ dê, đánh dấu bằng một vệt máu. Người chủ đàn dê lên coi, lấy tiền và không nói gì. Đó là một cái luật, một cách đền bù cho người khác.

tôi cứ thắc mắc, ở trên núi cao này, quanh năm mây phủ, nếu có lấy củi của người khác, có ăn thịt dê của người khác thì họ đâu có biết mà đồng bào vẫn giữ được mình, hay thật. A Chua nói, không ai biết nhưng mình biết.

(Hình, cái lối mòn màu đỏ trên sống núi bên trái hình là con đường chúng tôi đã đi trong đêm tối và mưa tầm tã đó)


Thứ Năm, ngày 08 tháng 10 năm 2015

người Kinh khổ quá,


hai đứa trẻ này người Mông, theo cha mẹ đi cắt lúa, đâu trong cánh đồng ruộng bậc thang ở đồi La Pán Tẩn, có rất nhiều đứa trẻ ở đây, rất nhiều người Kinh đến chụp ảnh ruộng bậc thang, và thốt lên, tội nghiệp quá, khổ quá, và cho bọn nhỏ kẹo, hoặc cho 5~10 ngàn

mình đi lòng vòng, nói chuyện thật nhiều với nhiều người, A Sử ở La Pán tẩn, A Chua, A Thanh ở bản Tà Xùa, và phát hiện ra người Kinh chúng ta mới khổ, mới đáng tội nghiệp hơn người Mông nhiều

Người Mông, hay người Dao, người Thái... Họ sống trong những nhà sàn bằng gỗ đẹp gấp 10 lần cái chúng ta gọi là Bungalow. Làng của họ trong những thung lũng hay những triền đồi mây phủ có dòng suối trong xanh uốn lượn... đẹp gấp 100 lần cái chúng ta gọi là resort 5 sao. Đất đai của họ bao la, thích ở đâu thì ở. Họ ăn uống heathy với củi ở trên rừng, nếp trồng ngoài nương, rau sau vườn, bắp treo đỏ ngạch cửa, gà lợn chạy dưới sàn nhà, cá dưới suối. Họ khỏe mạnh như con dê con ngựa trên núi, đàn ông ban ngày leo đỉnh núi cao thoăn thoắt, đêm về ăn thịt uống rượu rồi ngủ với con vợ một cái cho nó vui. Đàn bà vừa làm đan áo vừa làm đồng vừa nuôi con, thích đẻ bao nhiêu thì đẻ. Họ không dùng phây búc, họ không có nhu cầu khoe hình, họ không bứt rứt vì bị đứa nào nói xấu sau lưng. Họ không bị kẹt xe, không lo ô nhiễm, không chửi bới vì cúp điện hay mất nước, không sợ đứt cáp hay 3G chập chờn. Họ hồn nhiên vô tư như cây cỏ, yêu thương nhau, xã hội trật tự, cùng tôn kính thiên nhiên và nghe lời người già.... vậy sao nói họ khổ ta

nhìn họ, thấy người Kinh mình khổ quá

Thứ Ba, ngày 06 tháng 10 năm 2015

tây bắc, lúa và mây (kỳ cuối)


Phần cuối
...

Sau khi đã hoàn hồn và phục hồi sinh lực với bữa cơm dã chiến thì lúc này chúng tôi bàng hoàng phát hiện, do chuẩn bị đồ đi mưa chưa kỹ, toàn bộ lều, giày vớ, túi ngủ, quần áo khoác đã bị thấm nước, cả đám bắt đầu lục tục đem đồ ra đống lửa hong khô, đó là lý do chúng tôi chẳng thể ngủ sớm. Càng về khuya những đám mây càng kéo qua đỉnh núi nhiều, làm sương nặng hạt hơn và chúng tôi không thể chịu nổi cái lạnh của đất trời trên cao, đành khoác tạm cái áo còn ẩm, chui vào cái túi ngủ còn ẩm và cái lều lõng bỏng nước để ngủ. Mới đầu thì còn được, càng về khua thì càng lạnh, lạnh đến mức chẳng thể nào ngủ được, đành cố gắng trùm kín giữ nhiệt và run lẩy bẩy, chập chờn chờ sáng.

Buổi sáng chúng tôi dự định sẽ leo nốt quãng đường lên định để ngắm mây, chỗ chúng tôi cắm trại chỉ còn cách đỉnh một sườn núi. Nhưng khi chui ra khỏi lều thì cả bốn đứa đều không đứng vững, do cái chân bắt đầu đau nhức cộng với một đêm mất ngủ nên đứa nào cũng phờ phạc. Đang bàn nhau chuẩn bị đồ lên đỉnh núi thì bạn A Chua bảo, các anh chị lên đỉnh núi ngắm mây à, mây ở dưới này rồi, trên đỉnh không còn mây đâu. Nhìn ra phía tay bạn chỉ, khi trời dần hửng sáng, chúng tôi nhìn ra ngay dưới chân chúng tôi là một biển mây trắng bồng bềnh, trải dài đến cuối chân trời.




Cả nhóm như vỡ òa, quên mất việc cần leo lên đỉnh núi, cứ thế tràn ra chụp ảnh, đủ các kiểu ảnh, từ lúc mờ mờ sương sớm đến khi mặt trời lên chói chang, biển mây cứ như thế, mỗi lúc một dày thêm, trắng hơn và bồng bềnh trôi, chỉ lộ ra từng mỏm núi xa xa. Chúng tôi chảy lăng xăng, chụp ảnh, quay phim, phỏng vấn nhau về cảm xúc khi đứng trên biển mây bạt ngàn của Tà Chì Nhù mà quên cả ăn sáng, quên cả cái mặt trời lên đỏ lựng trên đầu.

















Lúc quay vào lều dọn dẹp lều trại và ăn sáng, A Chua thông báo là chúng tôi không nên lên đỉnh, vì lên đó không còn mây nữa, và sẽ phải mất thêm thời gian để trở về chân núi, lúc này cũng đã gần trưa rồi. Nhưng cái quan trọng nhất, theo A Chua, là mây thấp thì lát nữa sẽ có mưa to, mưa to làm suối chảy mạnh và có thể chúng tôi sẽ không thể vượt qua suối trên đường về, và nếu vậy, khả năng phải ngủ thêm một đêm nữa trên núi là rất cao. Nghe vậy cả đám cũng hoảng, bèn nhanh chóng thu dọn đồ đạc, lều chõng.

Chúng tôi phát hiện đã hết nước sạch đem theo, giờ phải chờ nấu nước hoặc dùng nước uống qua bộ lọc. Đây là một bộ dụng cụ khá hữu ích cho các bạn leo núi hoặc đi bộ đường rừng, bạn Thắm được tư vấn nên đã sắm và thực tế nó rất hữu dụng. Bao gồm một túi nước để trong ba lô, không chiếm diện tích, túi nước có vòi dẫn ra và bạn có thể hút nước trên đường mà không cần dừng lại hay dùng chai lọ, ống hút này có thể gắn vào một bộ lọc nước mini, có thể lọc từ nước bẩn thành nước sạch, không có vi khuẩn và tạp chất để uống được ngay. Chúng tôi quyết định vẫn nấu một nồi nước nhỏ mang theo, còn hai túi nước trong ba lô thì uống qua bộ lọc (uống chung, chúng tôi hay nói đùa là: bú: “ê đứng lại cho tao bú miếng” )










Chúng tôi nhắc nhau dọn dẹp sạch sẽ khu vực cắm trại, gom rác lại, đồ ăn thì đổ ra cho dê hoặc thú rừng ăn, túi giấy các chất dễ cháy thì đốt sạch, còn cái nào không cháy thì gom lại đom về. Đến 9h30 sáng chúng tôi mới xong, chụp vài kiểu ảnh và bắt đầu xuống núi.



Quang cảnh đỉnh núi khác hẳn đêm mưa hôm qua chúng tôi leo lên, cảnh đẹp, mây vẫn lượn lờ chung quanh, và cơ bản là, chúng tôi không cảm thấy mệt, chỉ hơi đau chân do cứ dúi mũi giày bám vào các vách núi để trượt xuống. Chúng tôi cứ dừng chụp ảnh mãi và cười đùa với nhau suốt trên chặng đường xuống, cứ nghĩ sẽ nhẹ nhàng nhưng bắt đầu thấy có sự đau chân càng lúc càng nặng.








Cơn đau xuất phát từ đùi, đến dây chằng đầu gối và cuối cùng là lòng bàn chân và các ngón chân… đau hơn lúc leo lên nhiều. Tôi và bạn Thắm đau nhiều do giày cả hai chúng tôi đều có đế hơi dày, mũi giày hơi cứng.

Đường xuống nguy hiểm hơn đường lên gấp chục lần, do không có điểm bám và sự trơn trượt từ cơn mưa đêm qua để lại. Do chân đau, đường trơn, chúng tôi bắt đầu ngã, đầu tiên là các bạn nữ ngã, rồi các bạn nam ngã, lúc đầu chỉ trượt chân, phịch xuống nhưng rồi sau chúng tôi ngã nhiều hơn, rơi từ cao hơn, đau hơn. Có lúc bạn tôi ngã từ trên cao xuống nghe tiếng “độp” rất lớn và phải nằm lặng đến chục phút do đau. Cứ đà này chúng tôi có khả năng chấn thương, có thể là nặng hoặc mất mạng nếu rơi xuống vực sâu. Có lần tôi ngồi trước bạn Thắm, bạn trượt lăn từ trên cao xuống, tôi kịp chặn lại nếu không bạn đã bay luôn xuống sườn núi.












Trở lại đỉnh Ba Cây, chuẩn bị xuống qua ba sườn núi dốc thẳng đứng, chúng tôi phải dừng nghỉ, cởi hết giày vớ cho đôi chân nghỉ ngơi, lúc này bàn chân đau buốt đến mất cảm giác, chúng tôi thậm chí đi cũng không vững, dù chẳng đứa nào mệt, chỉ một cảm giác: đau. Lọ mọ, dìu nhau từng bước một, có chỗ phải ngồi xuống trượt và nắm bất cứ thứ gì nắm được để xuống núi, chúng tôi lại ngã, tôi ngã 4~5 lần, có bạn ngã đến chục lần. càng về sau ngã càng nặng, do phản xạ kém dần.






Chúng tôi băng qua khu rừng rậm, dự định sẽ đến dòng suối, cởi hết giày vớ, xăn quần và ngâm đôi chân trong nước lạnh chút để bớt đau rồi mới đi tiếp. Nhưng dự định không thành, vừa đến giữa lòng suối thì trời đổ mưa như thác, chúng tôi lại nai nịt áo mưa, lầm lũi bước tiếp, do sợ nước trên thượng nguồn xuống sẽ cuốn cả đám.
Lầm lũi đi, hết mưa lại hửng rồi lại mưa tiếp, hết lội nước lại trượt, lại ngã, hai cái chân đau đến mức buốt lên tận đầu. Tôi không còn dìu nỗi bạn Thắm, hai chúng tôi tụt lại phía sau. Cứ nhắc nhau, chắc chút nữa sẽ tới, sắp tới rồi, cho bớt căng thẳng. Ba ngọn núi cuối cùng thực sự là thử thách khắc nghiệt nhất mà tôi từng trải qua, gần như chỉ trượt lúc xuống, cứ đi ba bảy bước lại ngồi bệt xuống, có lúc vừa đứng lên lại loạng choạng ngồi bệt xuống, vì đau. Các ngón chân bắt đầu sưng tấy lên, móng chân long ra trông rất ớn, nhưng cái nguy hiểm hơn, là tôi không thể kiểm soát đôi chân mình được nữa.
Cuối cùng cũng đến nơi, nằm thở, tàn tạ và tan tác, đôi chân như rụng ra khỏi cơ thể, nhưng vui, vui lắm, điều mình nghĩ là không thể làm được, cuối cùng cũng sẽ được, dù có khó khăn và nguy hiểm, nhưng cũng sẽ thành công, nếu mình quyết tâm và dùng đến 500~1,000% sức của mình.




Chặng đường trở ra, chúng tôi lại tiếp tục băng qua dòng suối và cái ngầm nước, lúc này nước chảy mạnh hơn hôm vào, lại tiếp tục nắm chạt dây an toàn, cầu ông bà ông vải và vù ga cho chiếc xe lao qua dòng nước xiết. Bạn tôi nói, đây, việc chạy xe qua dòng suối, mới là thử thách căng thẳng nhất chuyến đi này.
Chúng tôi ghé Trạm Tấu, mệt mỏi lê bước (đứa nào cũng tháo giày đi chân đất), tìm quán ăn trưa lúc gần 4h chiều, cùng bắt tay ôm nhau, chúc mừng nhau lần nữa, chúng ta đã thành công, dù ông trời làm mưa suốt hai ngày, dù bao thác ghềnh, dù bao núi cao vực sâu, chúng ta cũng đã qua, và đã trở về. Thật là một trải nghiệm không thể nào quên







Ghi Chú cho các bạn đi sau:
- Thông Tin Porter: A Chua (Bản tà Xùa) cực kỳ dễ thương, khéo léo, khỏe mạnh tuy hơi nhỏ con, và nhiệt tình, số 01235095453 (số có thể thay đổi)
- Thông tin chuyến đi: Tà Chì Nhù cách Trạm Tấu 15km đường núi, quãng đường khoảng 10km, toàn dốc dựng đứng, cực kỳ thử thách
- Thông tin chuẩn bị, (cần lưu ý kỹ, nếu không chuẩn bị đúng và kỹ, nhiều khi sẽ phải trả giá rất đắt, làm hỏng chuyến đi)
o Giày leo núi, cực kỳ quan trọng, nên là loại nhẹ, đế mỏng và gai, mũi mềm, nên chuẩn bị 2 đôi (giày đá bóng thái bình hoặc giày bộ đội là ổn)
o Vớ: dùng vớ thể thao, loại dày, 2 đôi
o Ba Lô leo núi (loại bám lưng, có đủ dây ràng bụng, ngực) chống nước
o Túi nước uống (loại lớn, bỏ trong ba lô), nên mua orizone pha vào nước, bù nước và điện giải tuyệt vời, có điều kiện thì mua luôn cái dụng cụ lọc nước uống
o Thực phẩm: tốt nhất là chỉ cần thanh socola Snicker, lương khô, còn gạo, thịt, mì gói thì cứ nhờ bạn porter
o Bao tay: cực kỳ quan trọng, mua bao tay mặt trong có gai cao su, loại bảo hộ lao động. chỉ 12~15K, đôi, nên mua hai đôi vì sẽ bị rách
o Đèn pin, đèn rọi xa và cả đèn chiếu rộng, loại chống nước mưa
o Lều: bắt buộc phải chống nước, dù không mưa cũng đẫm sương, cần thì mua tấm nylon phủ lên trên lều.
o Túi ngủ: loại dày, cần bỏ riêng vô túi nylon chống nước
o Thuốc cá nhân, dầu nóng, dụng cụ sơ cứu vết thương
o Áo khoác chống gió, có mũ trùm đầu, chống nước (nên thử trước khi mua, nhiều chỗ quảng cáo chống nước nhưng cuối cùng cũng ướt)
o Một bộ quần áo khô để thay, áo dài tay
o Gậy chống, cần thì mua, không thì người dẫn đường chặt cho một cây gậy
o Lưu Ý: Tất cả đồ trong ba lô đều để riêng ra từng túi nylong, hoặc túi zip, cột chặt chống nước, một ba lô sau khi chuẩn bị thường nặng 5~6kg, lúc đầu sẽ hơi vất vả nhưng đeo một lúc thì uống vơi nước, ăn bớt đồ thì cũng… quen

Thứ Hai, ngày 05 tháng 10 năm 2015

tây bắc, “lúa và mây” (2)

(tiếp theo)

...
Chúng tôi tới Trạm Tấu khá muộn, tầm hơn 10h sáng, phần vì mải chụp ảnh, phần vì con đường đèo vằn vện nhỏ xíu từ Nghĩa Lộ vào Trạm Tấu cũng làm mất thời gian. Gặp được bạn dẫn đường, A Chua, một thanh niên người Mông ở bản Tà Xùa, đang chờ ở ngay cầu vào thị trấn Trạm Tấu, với một túi đồ, gồm 3 ký gạo, 2 ký thịt, hai lít rượu và hai cái nồi để nấu nướng, chúng tôi làm qua loa bữa trưa rồi hẹn nhau xuất phát, chạy vào mỏ chì ở chân núi để bắt đầu leo cho kịp buổi chiều.







Con đường từ Trạm Tấu vào mỏ chì, nơi chúng tôi định gửi xe, quả thật là thử thách tay lái của chiếc Inova tột độ. Đó chỉ là một con đường mòn lên núi, đường nhỏ, toàn đá hộc, cheo leo một bên vách núi một bên vực thẳm mà không hề có ta luy hay biển báo. Chúng tôi vừa lái xe vừa nhắc nhau quan sát, bảo đảm an toàn, nhưng khi vừa đến chân núi chúng tôi gặp một thử thách kinh hãi: cái đập tràn ngang đường, đang mùa mưa nên cái đập tràn băng qua đường là một dòng suối lớn, lòng suối cỡ 10m, nước chảy ầm ầm, như một cái thác, khả năng nếu lái xe qua thì toàn bộ chiếc Inova sẽ bị cuốn theo dòng nước, mà nếu bị cuốn thì chắc cả bốn chúng tôi cũng như cái xe sẽ chẳng thể nào nguyên vẹn.








Dừng xe trước cái ngầm nước chảy cuồn cuộn, chúng tôi có chút thất vọng nửa bất lực, tôi đành nhờ anh bạn dẫn đường, chạy xe máy qua thử, nước chảy cao hơn nửa bánh xe, lúc xe máy chạy ngang dòng nước làm bánh sau xe bạt qua hẳn một bên, hãi hãi là. Không còn con đường nào khác, chúng tôi đành lên xe, bốn đứa đeo dây an toàn, cầu tất cả các loại thần linh trời phật giúp chúng tôi vượt qua cái ngầm này, rồi một hai ba rồ ga lao qua. Lúc xe qua đến giữa dòng nước thì đột nhiên chiếc xe khực lên mấy tiếng rồi tắt máy, nước bắt đầu cuốn xe trôi, cả xe hét lên kinh hãi, anh bạn nổ máy xe và phát hiện mình chưa tháo thắng tay, nhanh chóng, chiếc xe lại vù ga lao qua dòng nước xiết, cả đám thở phào và không ngớt chỉ trích bạn cầm lái, do quá căng thẳng đã quên hạ thắng tay, làm suýt nữa cả đám trôi xuống vực.

Tiếp tục con đường gian khổ vào mỏ chì, một lần nữa chúng tôi phải băng qua suối, lần này con suối không chảy mạnh bằng nhưng lại sâu hơn khá nhiều, và lại một lần nữa nín thờ, cầu khấn cho chiếc Inova lặc lè bơi qua dòng suối an toàn. Đến mỏ chì thì… cổng đóng, không có ai ở cổng, chúng tôi xuống xe, chuẩn bị ba lô, nước uống, lương thực, lều và túi ngủ.. rồi tìm cách mở cửa vào trong gửi xe. Cả đám hân hoan bắt tay nhau dưới chân núi, hứa hẹn một cuộc thử sức cam go và nhiều trải nghiệm. Tôi chỉ tay lên một ngọn núi có vẻ cao nhất trong dãy núi trước mặt, chìm trong mây trắng hỏi bạn dẫn đường: giờ lên đó à, đó là Tà Chì Nhù chăng? Bạn cười, không phải, Tà Chì Nhù không nhìn thấy được, đó chỉ là mới nửa đường thôi. Giàng ơi. Chúng tôi kiếm mấy cây gậy trúc, chắc do khách leo lần trước vứt lại, và chống lên núi.





Đúng 12h30 trưa, ngay khi đi bộ đến hết hàng rào của mỏ chì, là một vách núi cao ngất, chúng tôi chạm một con dốc dài, gần như dựng đứng, cả đám bắt đầu dùng cả tứ chi để vất vả leo qua con dốc dựng ngược ấy, khi qua khỏi dốc, chúng tôi gần như đã kiệt sức, bạn dẫn đường chờ chúng tôi ở bên kia dốc đã hỏi nhỏ tôi: mấy anh chị có đủ sức không? Từ đây lên núi chỉ toàn dốc thế này thôi. Đoàn mình đổi ý vẫn còn kịp. Dù kiệt sức, dù thở hồng hộc và mặt đứa nào cũng xanh lè rồi, chỉ có mỗi bạn Thắm vẫn khỏe và tỉnh táo, nhưng chúng tôi vẫn quyết leo cho bằng được. Tôi trả lời bạn dẫn đường: em có mệt không, nếu mệt thì đứa túi đồ đây anh gùi cho, chứ anh thì leo mười cái núi này cũng được. A Chua cười ngất.








Từ đó chúng tôi nhắm cái đỉnh núi mù mây mà lúc đầu tôi nhìn thấy, A Chua gọi đó là Đỉnh Ba Cây, và bắt đầu lần theo con đường mòn quanh co, chỉ vừa một người qua, lúc chui vào rừng tối thui, lúc cheo leo vách đá, lúc lại len lỏi giữa sườn núi… đúng như A Chua nói, hầu như chẳng có đoạn nào dễ dàng, đoạn nào cũng dốc ngược, lởm chởm đá hoặc cây, có chỗ không còn đặt được bàn chân để bước. Lúc này mới thấy cái găng tay, đôi giày tốt và chiếc gậy trúc phát huy tác dụng vô cùng.







Leo mãi leo mãi, đến lúc kiệt sức, nhìn thấy mình cũng đã ở trên núi cao, nhìn xuống đã thấy dòng suối ở dưới bé như sợi chỉ, tôi ra dấu dừng chân nghỉ mệt, ba chúng tôi đã thở dốc, mặt từ tái xanh chuyển qua đỏ au mà bạn Thắm vẫn chưa tỏ vẻ gì là mệt. Tôi hỏi A Chua xem mình đã leo được quãng đường bao nhiêu rồi. A chua cười, mới chỉ một phần mười thôi anh ơi, và khẽ nói, với tốc độ này em sợ 5 giờ không thể tới lán ngựa trên đỉnh nổi, chắc chúng ta phải đi đêm, phải 7~8h tối mới đến. Ừ thì “bi nhiêu thì bi”, lỡ rồi chơi luôn chớ sao giờ, chỉ kịp làm vội cây socola với uống thêm nước, lại xốc ba lô lên và leo tiếp, đứa này động viên đứa kia cố gắng vượt qua, dù đôi chân đã bắt đầu cứng lại và đau nhức, dù hơi thở đã thực sự kiệt quệ.







Gần đến đỉnh ba cây là ba cái dốc ngược, dài và gần như dựng đứng. Lúc này chúng tôi hầu hết đang cố gắng đi bằng 300~500% sức của mình, nhất là hai gã đàn ông bốn mươi hai tuổi to béo, cứ gần như leo chục bước lại phải dừng thở, duy chỉ bạn Thắm vẫn leo băng băng. Bắt đầu lên đỉnh ba cây cũng là lúc chúng tôi bắt đầu đi lên trong mây mù mịt mờ. 4h chúng tôi mới leo lên đỉnh ba cây, sau 3h30 leo dốc ngược. Sau khi dừng nghỉ chút, chúng tôi bắt đầu vào một khu rừng rậm, chủ yếu là rừng trúc lá nhỏ, đoạn đường rất đẹp nhưng hầu như chúng tôi không còn để ý vì nỗi lo màn đêm sập xuống, và leo núi ban đêm là điều chẳng mấy ai thích thú




















Sau khi luồn qua khu rừng rậm thì chúng tôi bắt đầu đi trên những sống núi cheo leo, có đoạn cả hai bên đều là vực sâu hun hút, lúc này trời bắt đầu nổi gió, và sự sợ hãi của tôi bắt đầu thành sự thật, trời sập xuống tối mịt mù, mưa rơi như trút, gió ào ào. Chúng tôi dừng bên một mô đất cao, mặc bộ quần áo đi mưa, của một bạn trẻ đầy kinh nghiệm ở HN, đã rất chu đáo gửi tặng đoàn trước khi đi. Từ 5h30 chiều, chúng tôi leo núi trong đêm tối, trong mưa rừng tầm tã và gió núi thổi ầm ĩ. Lúc này hai bạn dẫn đường đã đi trước khá xa, theo bạn ấy là bạn cần lên núi sớm hơn chúng tôi để tìm chỗ cắm trại và nhóm lửa. Chúng tôi dắt díu nhau chậm rãi men theo sống núi, lúc lên lúc xuống, chỉ với một cây đèn pin nhỏ xíu soi đường trong cơn mưa tối mặt tối mũi, nước dưới chân chảy thành dòng như suối.

Chúng tôi bắt đầu quá mệt và quá căng thẳng, chỉ một cú ngã, một cú trượt chân lúc này cũng có thể tiêu đời, không ai cứu được mình nữa. Do tốc độ di chuyển khác nhau, chúng tôi bắt đầu tách nhau ra, chỉ còn nhìn thấy nhau qua ánh đèn pin loang loáng trong mưa, thỉnh thoảng ới lên một tiếng, nếu còn nghe nhau ới lại thì đi tiếp, còn không nghe thì đứng chờ. Lúc này ai cũng sợ, chúng tôi bắt đầu suy nghĩ về nhiều thứ, về nguy hiểm, về cái chết, về cái việc ngu xuẩn mà mình đang làm, đội mưa đêm leo lên núi.
Bao nhiêu sợ hãi, mệt mỏi cũng chỉ là thoáng qua, rồi chúng tôi vẫn phải đi, vì không thể dừng được, rồi cơn mưa cũng ngớt, và chúng tôi cũng lên đến chỗ cắm trại. Mặt trăng hiện ra sau sườn núi, ngang lưng chúng tôi, đỏ lựng và lộng lẫy, chúng tôi chờ nhau, mặc cả áo mưa cùng ôm nhau trên núi mà mừng rơi nước mắt. Tới rồi. Chúng ta đã làm được. Lúc này là 7h15. Đã gần 7 tiếng đồng hồ chúng tôi leo núi liên tục. Đứa nào cũng đói lả, lạnh run, nhưng đứa nào cũng hạnh phúc.




Bạn dẫn đường, A Chua, lúc này đi ra từ khu rừng gần đó, vác theo một khúc gỗ dài và bắt đầu chẻ nhỏ cây gỗ, dù là một cây gỗ ướt nhưng bạn cứ chẻ nhỏ chẻ nhỏ mãi trong lúc chúng tôi dựng lều, thay quần áo ướt thì bạn bắt đầu nhóm được ánh lửa đầu tiên. Chúng tôi bu quanh đống lửa, bắc nồi nấu cơm và vui cười với nhau, bàn tay bàn chân lạnh giá để sát đống lửa cho ấm lại. Chúng tôi cùng cười, mà không hiểu vì sao chúng tôi đã làm được điều đó, trong một buồi chiều leo ngược lên đỉnh núi cao bằng mấy lần tòa nhà Bitexco.
Bữa tối diễn ra khá đơn giản nhờ tài khéo léo của A Chua, một nồi cơm nóng và một nồi thịt kho, với can rượu, ăn xong đứa nào cũng như phục hồi sinh sinh lực, dù lúc này trời khuya và sương xuống giá buốt, chúng tôi vẫn nán lại bên bếp lửa, hong khô quần áo và trò chuyện. Mừng vui vì cuối cũng cũng chiến thắng chính mình qua thử thách khắc nghiệt này, cùng chờ đợi bình minh lên để được ngắm mây trên đỉnh Tà Chì Nhù 

...
(còn tiếp)

Thứ Sáu, ngày 02 tháng 10 năm 2015

ký sự, tây bắc “lúa và mây” (1)


Nhiều lần tôi nói với bạn Thắm, anh món gì cũng thử rồi chỉ có leo núi là chưa, thấy mấy bạn trẻ leo núi thấy ham quá, dù giờ cũng có tuổi, bụng to gối mỏi chân chùn nhưng cũng phải thử sức một chuyến. Lần đầu chọn Ma Thiên Lãnh, có vẻ vừa sức mình thì lại lỡ hẹn, lần sau tôi âm thầm chọn đỉnh Tà Chì Nhù, ngọn núi cao 2,979m, cao thứ sáu ở Việt Nam nhưng độ dốc, độ khó thì còn hơn cả Phan Xi Păng nhiều lần, là tôi nghe các bạn trẻ nói thế, cô em tôi leo cùng cũng đã từng leo Phan cũng xác nhận là độ dốc, độ khó của Tà Chì Nhù khốc liệt hơn Phan Xi Păng nhiều.

Dù đã âm thầm tính trước việc leo núi và nhắc nhở nhau tập luyện thể lực mỗi ngày nhưng hai đứa chỉ mới lên kế hoạch trước chỉ hai tuần, vì năm nay chúng tôi kỷ niệm hai mươi năm yêu nhau nên có quá nhiều hoạt động không lượng trước đước, lần này cũng vậy, chỉ hai tuần. Chúng tôi rủ hai người bạn thân, hay nói đúng là hai người anh em của tôi, cùng tham gia, vì chúng tôi biết mức độ nguy hiểm của cuộc phiêu lưu lần này, chúng tôi cần phải là một team, những đồng đội thân thiết và hiểu nhau, sẵn sàng hy sinh tất cả cho nhau.
Canh ngay thời điểm mùa vàng của thiên đường ruộng bậc thang tây bắc, chúng tôi gọi hành trình này là “săn lúa và săn mây”. Để thực hiện được chuyến đi này, chúng tôi đã tham khảo nhiều người từng chinh phục ngọn núi, về lộ trình, thông tin porter, chuẩn bị hành lý, quần áo, ba lô, dụng cụ… rất kỹ lưỡng, vậy mà cũng có rất nhiều biết cố bất ngờ, hy vọng với kinh nghiệm lần này, tôi sẽ ghi lại để các bạn đi sau có sự chuẩn bị kỹ hơn và phù hợp hơn.

Khởi hành ở SG khá sớm, gần như đêm đó, và những đêm trước chúng tôi quá háo hức nên chẳng đứa nào ngủ được, mới 4h sáng đã lục tục ra sân bay ngồi ngáp vặt chờ đợi. Máy bay đáp xuống Nội Bài thì đã có một chiếc xe với chìa khóa, trên xe có 2 cái lều dã ngoại, 4 tấm trải và 4 cái áo mưa đã chờ sẵn, chỉ việc chụp tấm hình lưu niệm và trực chỉ tây bắc.





Tôi cầm lái chiều đi vì đã hứa với lòng phải thử cung đèo Khau Phạ, một trong tứ đại đèo của Việt Nam. Trên xe chúng tôi như cá gặp nước, nói chuyện và cười suốt cuộc hành trình nên con đường như ngắn lại nhiều lần, chỉ chút xíu đã thấy ở Thu Cúc, một thị tứ nhỏ, trước khi lên vùng núi cao tây bắc, để ăn cơm trưa. Quán Tuấn Liên, ngay trước ngã ba Thu Cúc, Phú Thọ là một quán cơm bình dân rất được, cơm canh nóng, đồ ăn vừa miệng, giá cả rất mềm và anh chủ quán cực kỳ dễ thương, cả đám ăn uống no nê chỉ hết có hai trăm ngàn.





Như đã kế hoạch từ trước, chúng tôi phải tới Tú Lệ tầm 2h-3h chiều, nếu may mắn chúng tôi sẽ bắt kịp nắng vàng chiều trong thung lũng Tú Lệ huyền thoại. Lúc bắt lầu vào những đồi chè chập chùng, vùng giáp ranh giữa Phú Thọ và Yên Bái, trời vẫn xanh trong và nắng rất đẹp, chúng tôi mừng thầm và tranh thủ chụp vài tấm ảnh ở gần Nghĩa Lộ. Nhưng rời khỏi Nghĩa Lộ thì trời đổ mưa lâm thâm, lại bắt đầu lo lắng và khẩn cầu nắng lên.








Trời chiều lòng người, vừa đến Tú Lệ thì nắng lên chan chứa, thung lũng ruộng bậc thang hiện ra vàng rực, có vài chỗ đã gặt, có vài chỗ còn xanh, nhưng màu vàng của lúa chín trong nắng chiều vẫn rực rỡ hơn hết thảy. Vẻ đẹp huy hoàng của thung lũng Tú Lệ làm chúng tôi ngất ngây mãi, cứ đi một đoạn lại dừng chụp ảnh, đi một đoạn lại phải dừng chụp ảnh. Và từ đó, theo con đèo Khau Phạ uốn lượn, chúng tôi bắt đầu vào vùng đất trong mơ của ruộng bậc thang tây bắc, Cao Phạ, Khau Phạ… chụp không biết bao nhiêu là ảnh.





















Dừng chân La Pán Tẩn, nơi được coi là có ruộng bậc thang dốc và có cái mâm xôi lúa đẹp nhất vùng, chúng tôi dừng xe và thuê bốn chiếc xe máy, loại xe win100 có quấn xích vào bánh xe chống trượt, để các trai bản người Mông chở chúng tôi lên núi cao, nơi có hằng hà sa số các nhiếp ảnh gia đang tác nghiệp. Đi xe máy lên núi quả thật là một trò cảm giác mạnh, con đường nhỏ xíu, trơn trượt với những sống trâu, những rãnh nước, dốc dựng đứng có lúc tưởng như xe không thể leo nổi và trượt xuống, cua gấp ngặt, một bên là vực sâu, ngồi trên xe bảo đảm bạn sẽ nín thở vì sợ.























Lang thang trên những sườn ruộng bậc thang của La Pán tẩn trong mùa gặt thật thú vị, có quá nhiều các nhiếp ảnh gia chuyên nghiệp lẫn không chuyên đều đến đây ghi lại những khung cảnh đẹp lộng lẫy của mùa vàng tây bắc. Và trên đường trở lại, một lần nữa lại được chơi trò moto triền núi cảm giác mạnh không thể tả xiết. Tôi nói với các bạn: chính thức là ngán lúa rồi, về Mù Căng Chải uống rượu thôi. Vậy mà từ La Pán tẩn về Mù Căng Chải chúng tôi lại không dưới chục lần dừng xe để chụp ảnh, Ba Nhà, Chế Cu Nha, Dế Xu Phình… chỗ nào cũng đẹp, chỗ nào cũng phải bàng hoàng thốt lên, trời ơi đẹp quá.




Lúc này chúng tôi phát hiện đôi giày bốt, loại giày lính, của bạn tôi do lâu không sử dụng đã bị bung đế, kiểu này mai không leo núi nổi, chúng tôi ghé chợ Mù Căng Chải mua một đôi giày, chỉ có duy nhứt loại giày Thái Bình, giá 85 ngàn một đôi. Trong cái rủi hư giày có cái may là tìm được đôi giày cực kỳ thích hợp để leo núi, chi tiết sẽ kể sau. Chúng tôi nghỉ ở nhà nghỉ Suối Mơ, một nơi rất tiện nghi và giá cả chấp nhận được. Sau đó kéo nhau ra quán làm một cái lẩu gà và một lít rượu táo mèo, ăn mừng ngày đầu tiên chinh phục ruộng bậc thang thành công mỹ mãn, cùng nâng ly hẹn nhau nhìn mây trên đỉnh Tà Chì Nhù vào hôm sau.


...
Sáng sớm hôm sau, chúng tôi nhắc nhau dậy sớm, từ lúc trời còn tối đen và đẫm sương đêm đã lục tục dậy chuẩn bị ba lô leo núi. Ghé đổ đầy bình xăng, ăn đại mấy tô bún chẳng biết gọi là bún gì rồi quay đầu xe lại hướng Nghĩa Lộ, trên đường đi, qua đèo Khau Phạ lại vẫn tiếp tục dừng xe mấy chục bận để chụp ảnh lúa, mấy bận chúng tôi nhắc nhau, trưa rồi, giờ đứa nào đòi dùng xe làm con gâu gâu nhé, vậy mà cứ thấy lúa cả đám lại hét lên, dừng xe và chụp ảnh.











Thực ra nỗi háo hức vì lúa lúc này dần dần đã chìm xuống, nhường chỗ cho cảm giác hồi hộp, phấn khích trước cuộc săn mây trên đỉnh Tà Chì Nhù sắp tới, hứa hẹn nhiều thử thách và cũng đáng đổi những trải nghiệm tuyệt vời mà đứa nào cũng nhắc nhau, cố gắng lên nhé

(hết phần 1)

LinkWithin

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...